Volwassene doet een oefening thuis
Terug naar kennisbank
Rugklachten7 min leestijd

Spit: wat kun je doen als het in je rug schiet?

Door je rug gegaan of plotseling spit? Lees wat je de eerste dagen kunt doen, wat je beter vermijdt en wanneer je hulp moet zoeken.

Medisch gecontroleerd door Joris Verheul, fysiotherapeut

Joris is fysiotherapeut en medeoprichter van Sanvio. Hij beoordeelt de inhoud van onze fysiotherapiepagina's op medische juistheid, praktische toepasbaarheid en veiligheid.

Laatst inhoudelijk gecontroleerd op 26 mei 2025

Spit, ook wel lumbago genoemd, is een plotselinge, vaak hevige pijn in de onderrug. Het kan ontstaan door een onverwachte beweging, tillen of soms zonder duidelijke aanleiding. Hoewel spit erg pijnlijk kan zijn, is het meestal niet gevaarlijk en nemen de klachten vaak geleidelijk af. Op deze pagina lees je wat je de eerste dagen kunt doen en wanneer het verstandig is om hulp te zoeken.

In het kort

Spit is pijnlijk maar meestal niet gevaarlijk. Blijf voorzichtig in beweging. Vermijd langdurige bedrust. Klachten nemen vaak geleidelijk af. Zoek hulp bij alarmsignalen.

Wat is spit?

Spit is een plotselinge, hevige pijn in de lage rug die je bewegingsvrijheid beperkt. Je kunt het gevoel hebben dat je rug "op slot" zit. De spieren rond je onderrug kunnen aanspannen als beschermreactie. Spit wordt ook wel lumbago of acute lage rugpijn genoemd.

Waardoor ontstaat spit?

Spit kan ontstaan door verschillende oorzaken, maar vaak is er geen duidelijke aanleiding aan te wijzen:

  • Een plotselinge of onverwachte beweging
  • Tillen in een ongunstige houding
  • Langdurig in dezelfde houding zitten of staan
  • Overbelasting van de rugspieren
  • Stress en spanning
  • Soms zonder duidelijke aanleiding

Wat kun je de eerste dagen zelf doen?

Bij spit is het belangrijk om rustig te blijven en niet te panikeren. De volgende tips kunnen helpen:

Blijf voorzichtig in beweging binnen je pijngrens. Wissel van houding en vermijd langdurig stilzitten of -liggen. Probeer korte wandelingen als dit lukt. Gebruik warmte als dat prettig voelt (warm kussen, warme douche). Neem indien nodig pijnstilling (paracetamol of ibuprofen). Probeer ontspanningsoefeningen om spierspanning te verminderen. Bouw dagelijkse activiteiten geleidelijk weer op.

Welke bewegingen kun je voorzichtig proberen?

Na de eerste acute fase (1 week) kun je voorzichtig wat bewegingen proberen:

Bekkenkanteling: lig op je rug en kantel je bekken licht heen en weer. Knieën naar de borst: trek voorzichtig je knieën richting je borst. Zachte rotaties: draai je knieën voorzichtig van links naar rechts terwijl je op je rug ligt. Korte wandelingen: begin met korte afstanden en bouw langzaam op.

Wat kun je beter vermijden?

Vermijd de volgende zaken bij spit:

Langdurige bedrust (korte rustmomenten zijn prima). Geforceerde stretches of bewegingen. Zwaar tillen of bukken. Langdurig in dezelfde houding blijven. Te snel te veel willen doen.

Wanneer moet je medische hulp zoeken?

Neem contact op met je huisarts of zoek medische hulp bij de volgende signalen:

Koorts in combinatie met rugpijn. Uitstraling naar been of voet met tintelingen of gevoelloosheid. Toenemend krachtverlies in been of voet. Problemen met plassen of ontlasting. Gevoelloosheid rond kruis, billen of bovenbenen. Rugpijn na een val, ongeval of trauma. Pijn die snel verergert.

Wanneer kan fysiotherapie helpen?

Fysiotherapie kan zinvol zijn bij spit als de klachten langer aanhouden dan verwacht, je behoefte hebt aan begeleiding bij je herstel, of als je wilt werken aan het voorkomen van nieuwe episoden. Een fysiotherapeut kan je helpen met gerichte oefeningen en advies over houding en belasting.

Hoe Sanvio helpt bij spit en acute rugklachten

Bij Sanvio kun je direct starten met een intake, zonder verwijzing. Een fysiotherapeut beoordeelt je situatie in een videoconsult en stelt binnen 24 uur een persoonlijk herstelplan op. Je krijgt oefeningen die passen bij de fase van je herstel en check-ins iedere 2 weken om je voortgang te bespreken.

Wanneer naar de huisarts?

Neem direct contact op met je huisarts bij: koorts met rugpijn, problemen met plassen of ontlasting, gevoelloosheid rond kruis of billen, toenemend krachtverlies, of rugpijn na een ongeval.

Veelgestelde vragen

Gerelateerde pagina's

Bronnen

  • Thuisarts.nl - Lage rugpijn
  • NHG-Standaard Aspecifieke lagerugpijn
  • KNGF-richtlijn Lage rugpijn

Wanneer Sanvio niet geschikt is

Sanvio is geschikt voor veelvoorkomende spier- en gewrichtsklachten zonder alarmsymptomen. Bij ernstige klachten, krachtsverlies, gevoelloosheid, koorts, problemen met plassen of ontlasting, pijn na een ongeval of snel verergerende klachten adviseren we om contact op te nemen met de huisarts.

Disclaimer: Deze informatie is algemeen en vervangt geen persoonlijk medisch advies. Bij twijfel of ernstige klachten adviseren we contact met een huisarts of medisch specialist.

Wil je weten of Sanvio bij jouw klachten past?

Start je intake en een fysiotherapeut beoordeelt je situatie. Binnen 24 uur ontvang je een persoonlijk herstelplan.

Start de intake

Lees verder